ΣΧΕΤΙΚΑ
H Αρχειοθήκη Καρούσου είναι ένας μη κερδοσκοπικός οργανισμός αφιερωμένος στην αποκατάσταση και επανένταξη της σημαντικής παγκόσμιας βυζαντινής καλλιτεχνικής κληρονομιάς, διασφαλίζοντας παράλληλα τη συνεχή ομορφιά και δημιουργικότητά της για τις μελλοντικές γενιές.
Ως άτυπος φορέας διαχείρισης, υποστηρίζει τα βυζαντινά μνημεία σε μη κερδοσκοπική βάση, δημιουργώντας συνέργειες με οργανισμούς και επιχειρήσεις και επιτρέποντας στα μνημεία να είναι βιώσιμα και να ενσωματωθούν στη σύγχρονη κοινωνία.
Προσπαθεί να αποκαταστήσει το βυζαντινό πολιτιστικό αγαθό και να το επανεντάξει στο σύγχρονο πλαίσιο χρησιμοποιώντας το πλούσιο αρχειακό υλικό των ύστερων μεταβυζαντινών ζωγράφων Διονυσίου και Ιωάννη Καρούσου. Η χρήση μεθόδων αιχμής διασφαλίζει την άψογη μεταφορά του βυζαντινού περιεχομένου στην ψηφιακή εποχή, με στόχο τον επαναπροσδιορισμό της βυζαντινής τέχνης και την έμμεση σύνδεσή της με τη βιώσιμη ανάπτυξη.
ΙΣΤΟΡΙΑ
Η Αρχειοθήκη Καρούσου περιλαμβάνει το έργο των αείμνηστων τοιχογραφιών Διονυσίου και Γιάννη Καρούσου, οι οποίοι αντιπροσώπευαν δύο σημαντικές πρωτοποριακές καλλιτεχνικές περιόδους στην Ορθόδοξη Εκκλησιαστική τέχνη:
i. Το κίνημα των Ναζαρινών (προραφαηλιτών) ζωγράφων, το οποίο ήταν μια αντίδραση στον νεοκλασικισμό και την συμβατική καλλιτεχνική εκπαίδευση του ακαδημαϊκού συστήματος, και
ii. Την αναγέννηση της σύγχρονης μεταβυζαντινής τέχνης, που διακρίνεται από τον εμπλουτισμένο μεταπαλαιολόγειο χαρακτήρα.
Στο Αρχείο σώζονται πάνω από 200 πρωτότυπα φύλλα εργασίας (ανθίβολα) από σημαντικές τοιχογραφίες σε ορθόδοξες εκκλησίες, συμπεριλαμβανομένου του Καθεδρικού Ναού των Αθηνών, του Αγίου Παντελεήμονα στην Αθήνα, του Αγίου Ανδρέα στην Πάτρα και πολλών άλλων.
Δεκάδες χιλιάδες φωτογραφίες και διαφάνειες τραβήχτηκαν κατά τη διάρκεια του καλλιτεχνικού έργου από τα επίπεδα σκαλωσιάς, απεικονίζοντας λεπτομέρειες που βρίσκονται σε ύψος έως και 43 μέτρα πάνω από το επίπεδο του εδάφους.
Αυτές οι εικόνες είναι ιδιαίτερα πολύτιμες επειδή περιέχουν λεπτομέρειες τοιχογραφιών που διαφορετικά θα ήταν αδύνατο να μελετηθούν λόγω του ύψους και της κλίμακας των ναών. Επιπλέον, φωτίζουν τα επίπεδα της ζωγραφικής εργασίας γενικότερα.
Ο Διονύσης Καρούσος ξεκίνησε τη συλλογή στις αρχές του 1900. Η συλλογή περιέχει μεγάλο αριθμό γκραβούρων και λιθογραφιών του τέλους του δέκατου ένατου αιώνα, καθώς και σπάνια ανθίβολα από την τελευταία Ναζαρηνή περίοδο του ζωγράφου.
Μετά τα μέσα του εικοστού αιώνα, η Συλλογή επεκτάθηκε ώστε να συμπεριλάβει το μοναδικό αποθετήριο μετα-ανθίβολων του Γιάννη Καρούσου (μεγάλα φύλλα εργασίας σε ριζόχαρτο, τα οποία χρησιμοποιούνταν ως προσχέδια των τοιχογραφιών). Πολλά από αυτά τα φύλλα εργασίας επανασχεδιάζονταν προκειμένου να επιλυθούν αρχιτεκτονικά προβλήματα όπως η παραμόρφωση και η προοπτική.
Πολλά από αυτά τα φύλλα εργασίας περιλαμβάνουν τα αρχιτεκτονικά σχέδια και τον εικονογραφικό κύκλο των ναών. Αυτό το τμήμα του αρχείου είναι σημαντικό επειδή φωτίζει τη μακρά ιστορία της σύγχρονης κατασκευής εκκλησιών του εικοστού αιώνα, όπου η χρήση σκυροδέματος στην κατασκευή του τρούλου ήταν ιδιαίτερα καινοτόμος.
Οι βιβλιοθήκες και των δύο ζωγράφων συμπληρώνουν τη συλλογή του Αρχείου. Περιλαμβάνουν σπάνιες εκδόσεις που χρησιμοποιούνταν ως πηγές για το έργο τέχνης τους.
ΠΡΟΣΒΑΣΗ ΣΤΟ ΑΡΧΕΙΟ
Η πρόσβαση στο αρχείο υπόκειται στη διακριτική ευχέρεια της επιτροπής της Αρχειοθήκης Καρούσου. Λόγω της εύθραυστης φύσης του υλικού του αρχείου, ο αριθμός των ατόμων που γίνονται δεκτά για έρευνα ενδέχεται να είναι περιορισμένος. Οι γραπτές αιτήσεις πρέπει να υποβληθούν τουλάχιστον τριάντα ημέρες πριν από την έναρξη οποιασδήποτε προτεινόμενης μελέτης. Όσοι επιθυμούν να συμβουλευτούν αρχειακό υλικό θα πρέπει πρώτα να επικοινωνήσουν με την Αρχειοθήκη Καρούσου μέσω email.
ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΩΝ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΩΝ
Οι χρήστες του Αρχείου μπορούν να ζητήσουν αναπαραγωγές φωτογραφιών μόνο για ακαδημαϊκούς ερευνητικούς σκοπούς. Δεν επιτρέπεται η αναπαραγωγή φύλλων εργασίας (ανθίβολα). Οι επαγγελματίες εικαστικοί που ενδιαφέρονται να αποκτήσουν πρόσβαση σε αυτό το είδος αρχειακού υλικού θα πρέπει να επικοινωνήσουν με τον Διευθυντή.
Οποιαδήποτε δημοσίευση που προκύπτει, είτε ως βιβλίο, διατριβή, άρθρο είτε ως άλλο ψηφιακό ή οπτικοακουστικό μέσο που ανήκει στο Αρχείο, θα πρέπει να περιλαμβάνει την κατάλληλη αναφορά και άδεια πνευματικών δικαιωμάτων.
Πριν από την αποστολή στον εκδότη, οποιοδήποτε υλικό έτοιμο για δημοσίευση θα παρουσιάζεται στο Αρχείο σε ψηφιοποιημένη μορφή. Το Αρχείο Καρούσου διατηρεί το δικαίωμα να διαγράψει ή να τροποποιήσει οποιαδήποτε αναφορά, με την επιφύλαξη οποιουδήποτε νόμιμου δικαιώματος που διέπεται από τους αντίστοιχους νόμους περί πνευματικής ιδιοκτησίας.
THE
KAROUSSOS
ARCHIVES
ΚΕΝΤΡΟ ΚΑΡΟΥΣΟΥ
Βέργα, Μεσσηνιακή Μάνη,
Πελοπόννησος,
Ελλάδα
ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΚΑΡΟΥΣΟΥ
Κηφισιά, Αθήνα
Ελλάδα
